1899 yılında
Aydın'ın
Koçarlı ilçesi
Çakırbeyli köyünde doğdu. İzmirli
Katipzade İbrahim Ethem Bey ile
Aydınlı Hacı Alipaşazadeler’den
Tevfika Hanım'ın oğlu olan Adnan, anne ve babasını küçük yaşta kaybetti ve anneannesinin yanında büyüdü. Eğitimine
İzmir İttihat ve Terakki Mektebi’nde başlayan
Adnan Menderes, Üniversite öncesi eğitimini
Kızılçullu Amerikan Kolejinde tamamladı. Kolej son sınıf öğrencisi iken
4 Aralık 1916'da askere alındı,
15 Aralık 1917'de
Zabit Vekili (Asteğmen) rütbesine yükseltildi,
30 Ekimde terhis oldu.
İstiklal Savaşında
6 Ekim 1920'de yeniden askere alınarak
Aydın Askerlik Şubesinde görevlendirildi.
1 Eylül 1921'de
Şube İnzibat Subaylığına atandı.
1 Mart 1922'de
Menderes Bölgesi Komutan Yaveri oldu. Zaferden sonra
1 Eylül 1922'de
Teğmenliğe yükseltildi. 1'inci Kolordu 2. Şube, İstihbarat Şubesi ve İzmir Sansüründe hizmette bulundu.
1 Ağustos 1923'te terhis edildi.
12 Ağustos 1930'da
İstanbul'da
Ali Fethi Bey'in Başkanlığında kurulan
Serbest Cumhuriyet Fırkasında politikaya girerek partinin Aydın örgütünü kurdu ve
İl Başkanı oldu. Partinin kendini kapatması üzerine siyasi yaşamını
CHP'de sürdürdü.
CHP Aydın İl Başkanlığına seçildi.
9. Dönem seçimlerinde
Aydın Milletvekilliğine seçildi. Bu arada
Ankara Hukuk Fakültesinde öğrenim görerek
1935 yılında mezun oldu. 10, 11 ve 12. Dönemlerde yine
CHP adayı olarak Aydın'dan Milletvekili seçildi. 1945 yılına kadar
TBMM'de komisyon raportörlüğü yapan Menderes, o yıl
Saracoğlu Hükümetinin getirdiği
Toprak Kanunu Tasarısını reddederek, komisyondan istifa etti. Partide yaptıkları muhalefetten dolayı,
Refik Koraltan ve
Fuat Köprülü ile birlikte
25 Eylül 1945'te CHP'den ihraç edildi.
Yaşanan ihraçların ardından,
Celal Bayar da hem partiden hem de milletvekilliğinden istifa etti. Bu gelişmeler üzerine
7 Aralık 1945'te
Demokrat Parti kuruldu. Adnan Menderes, Celal Bayar'dan sonra partinin ikinci adamı konumunda, partinin kurucuları arasındaydı. 8. Dönemde DP adayı olarak
Kütahya'dan Milletvekili seçildi. 9. Dönemde
İstanbul Milletvekili seçilerek
22 Mayıs 1950'de 1. (Demokrat Parti o dönem seçimi oylarının %53,5’ini alarak sandıkdan 1. parti olarak çıkmıştı),
9 Mart 1951'de 2. Menderes Hükümetlerini kurdu.
10. Dönemde yeniden İstanbul Milletvekili seçildi.
17 mayıs 1954'te 3. Menderes Hükümetini kurdu.
9 Aralık 1955'te Kabinesini yenilemek suretiyle, görevini dönem sonuna kadar sürdürdü.
28 Temmuz 1957'ye kadar Başbakanlıkla birlikte
Milli Müdafaa Bakanlığına da vekalet etti. 11. Dönemde tekrar İstanbul Milletvekili oldu. Beşinci kez Bakanlar Kurulunu kurmaya memur edildi.
27 Mayıs 1960'ta
Türk Silahlı Kuvvetlerinin ülke yönetimine el koymasıyla tutuklanarak
Yassıada'ya götürüldü.
Yüksek Adalet Divanında,
Anayasayı ihlâl ve çeşitli suçlardan dolayı yapılan yargılama sonunda ölüm cezasına çarptırıldı.
17 Eylül 1961'de ölüm cezası İmralı'da idam şeklinde yerine getirildi.
17 Eylül 1990'da naaşı İmralı'dan alınarak Devlet töreni ile
İstanbul Vatan Caddesinde yaptırılan
Anıtmezarda toprağa verildi.
Aydın,
Adnan Menderes Üniversitesi ve İzmir,
Adnan Menderes Havaalanına ismi verildi.